مول

 

مول یکی از واحدهای اندازه گیری در علم شیمی است که می توان با زبان ساده ای آن را تعریف نمود. این واحد می تواند برای اندازه گیری ذرات ملکولی و اتمی استفاده شود و زمانی که قبل از آنها قرار می گیرد، به این معنی است که در هر مول آنها مقداری به اندازه عدد آووگادرو قرار گرفته است.

 

محاسبات زیادی در شیمی بر اساس این واحد اندازه گیری انجام می شود که بهتر است با مفهوم آن به درستی آشنایی پیدا و آن را درک نمایید مثلا اگر ۵ مول اکسیژن یا هر ماده دیگری را داشته باشیم به این معنا است که ۵ برابر عدد آووگادرو دارای ملکول های اکسیژن می باشد.

 

ممکن است در محاسبات و در معادله های شیمایی با سوالاتی روبرو شوید که از شما تبدیل ذرات به مول خواسته شود مثلا ذراتی که در یک ماده مانند قند وجود دارد را بیان می کنند و از شما تبدیل آن ذرات را به واحد مول می خواهند. به راحتی با ایجاد یک تناسب می توانید و استفاده از عدد آووگادرو مول را به دست آورد.

 

چه مفاهیمی با کلمه مول همراه است؟

 

کلماتی مانند جرم مولی، غلظت مولی و کسر مولی موضوعاتی هستند که برای درک آنها نیازمند آشنایی با مفهوم مول می باشیم:

 

جرم مولی: این  واحد شناسایی ماده یکی ازخاصیت های ماده است که برای بدست آوردن آن باید جرم ماده را بر مقدار نمونه که به واحد مول تبدیل شده است، تقسیم نمود. در واقع می توانیم به راحتی با در دست داشتن جرم نمونه و جرم مولی تعداد مول های یک ماده را محاسبه نمود.

 

جرم مولی یک ماده به عواملی مانند ترکیب و فرمول ملکولی آن ماده بستگی دارد علاوه بر آن زمانی که یک عنصر دارای دو نوع ایزوتوپ باشد جرم مولی در هریک از آنها متفاوت می باشد.

 

غلظت مولی: نیز مفهومی است که از واحد مول برای اندازه گیری غلظت محلول استفاده می کنند و در واقع تعداد مول های موجود در واحد لیتر می باشد.

 

کسر مولی: یک ماده به این معنی است که تعداد مول های یک ترکیب به تعداد کل مول های موجود در یک نمونه است. مثلا در یک ترکیبی مانند نمک طعام برای هر دو بخش به صورت جداگانه با توجه به مقدار نمک در محلول می توان کسر مولی را بدست آورد.

 

رابطه استوکیومتری و مول چیست؟

 

رابطه استوکیومتری و مول چیست؟

 

مول واحدی برای اندازه گیری مواد می باشد و معادل عدد آووگادرو است، استوکیومتری در واقع موازنه و محاسباتی است که با نسبت مقدار مواد و عنصر ها در ترکیبات موجود در معادله سرو کار دارد.

 

معادله شیمیایی موارد مختلفی را به نمایش می گذارد از جمله مواد و ترکیبات اولیه و محصولات معادله و نسبت های موادی که در معادله استفاده می شود و معمولا با واحد مول اندازه گیری می شود.

 

در تعریف مول آورده شد که هر مول، معادل عدد آووگادرو می باشد و می تواند اتم، مولکول و یون باشد. جرم مولی در رابطه با معادله های شیمیایی مورد استفاده قرار می گیرد و به جرم یک مول از ذره گفته می شود.

 

واحد مول، کار محاسبات را بسیار ساده کرده است، اگر از فرمول های و اعداد سخت برای شمارش اتم ها  استفاده می شد، فرمول ها و محاسبه ها بسیار سخت می شد.

 

چگونگی تبدیل واحدهای اندازه گیری به مول و بالعکس

 

چگونگی تبدیل واحدهای اندازه گیری به مول و بالعکس

 

تبدیل واحد ها به مول، صرفا در آزمایشگاه ها مورد نیاز نیست و بسیاری از مواقع در صنعت  برای بررسی دقیق واکنش ها در کارخانه ها و ورودی و خروجی مواد نیاز به اندازه گیری دقیق دارند و به همین دلیل لازم است اندازه گیری ها بسیار دقیق باشد و آشنایی با تبدیل واحد ها بویژه واحد های دیگر به این واحد ضروری است. آگاهی از همه این موارد می تواند موجب افزایش بازدهی کارخانه شود.

 

جرم مولی بسیار پر کاربرد است و برابر با جرم ماده بر حسب گرم به ازای هر مول از آن ماده می باشد. ماده می تواند به شکل اتم، مولکول و یا یون باشد. برای بدست آوردن جرم مولی ماده مانند کلسیم کربید که در واکنشی دارای ۳ واحد می باشد باید در ابتدا جرم آن را اندازه گرفت و در عدد سه که در واقع مقدار مول های موجود در واکنش است ضرب نمود.

 

ارتباط بین عدد آووگادرو  و و این واحد توسط دانشمندی با همین نام در میان گاز ها به اثبات رسید و نظریه ای را اعلام نمود که حجم های یکسانی از گازها تحت شرایط یکسان ذرات یکسانی را خواهند داشت و همچنین رابطه ای بین مول و جرم نیز وجود دارد.

 

جرم و تعداد ذرات با گرم رابطه دارند. در بین تبدیل ذرات به جرم و بالعکس واحد مول، قرار می گیرد که باید قبل از تبدیل به یکدیگر به مول تبدیل شود. در اینجا مثالی  را برای تبدیل واحد ها بیان می کنیم.

 

مثال:

 

۴ گرم هیدروکسید سدیم چند مول است؟ برای دست آوردن جواب باید تناسب مورد نیاز را بنویسید. در اینجا  مقدار مول مجهول است  و در طرف دیگر تناسب باید مقدار گرم ماده را تقسیم بر جرم مولی ماده(در اینجا هیدروکسید سدیم است)، کنیم تا  هیدروکسید سدیم را بر حسب مول بدست بیاوریم.

 

این مساله یک نمونه از هزاران مواردی است که بنا به نوع مواد و روش حل مساله نیاز به تبدیل واحد ها وجود دارد  و مول، از مهمترین واحد های اندازه گیری می باشد.

 

علم شیمی در کنار مباحث تئوری دارای بخش های عملی نیز می باشد و بخش مهمی از یادگیری آن در آزمایشگاه ها انجام می‌شود. تبدیل واحد ها و آشنایی با ضریب تبدیل در علم شیمی مورد نیاز است و برای پیش برد واکنش ها  لازم و ضروری خواهد بود.

 

 

جهت جستجوی این محصول اینجا جستجو کنید.

خرید محصولات از این سایت تحت گارانتی دکتر شاهرضایی می باشد.