سدیم اکسید : خواص، روش سنتز، کاربردها و سمیت!

 

اکسید سدیم یک اکسید فلز قلیایی به شکل پودر سفید رنگ می باشد که در صنعت شیشه، سرامیک و عینک مورد استفاده قرار می گیرد. این ترکیب انیدرید پایه هیدروکسید سدیم است و وقتی آب به آن اضافه می شود، NaOH تولید می شود.

 

اکسیدهای فلز قلیایی M۲O (M = Li، Na، K، Rb) در ساختار ضد فلوریت متبلور می شوند. در این نقوش موقعیت آنیون ها و کاتیون ها نسبت به موقعیت آنها در CaF۲ معکوس می شود، یون های سدیم به صورت چهار طرفه به ۴ یون اکسید و اکسید به صورت مکعبی با ۸ یون سدیم هماهنگ می شوند.

 

وقتی سدیم در هوا می سوزد یک نور سفید و روشن ایجاد می کند و هنگامی که در اکسیژن می سوزد، شدت نور بیشتر می شود. در پوسته زمین، یون های سدیم اغلب با اکسیژن موجود در خاک و سنگ ها ترکیب می شوند و اکسید سدیم، یکی از رایج ترین اشکال این عنصز را تشکیل می دهند.

 

خواص و مشخصات شناسایی سدیم اکسید

 

خواص  مشخصات
شکل فیزیکی                                                       پودر سفید رنگ فرمول شیمیایی                                                                    Na۲O
دانسیته                                                               (g/cm۳)۲.۲۷ وزن مولکولی                                                        (g/mol)61.979
نقطه ذوب                                                                (۰C) 1132 شماره (CAS No)                                                        ۱۳۱۳-۵۹-۳
نقطه جوش (تصعید می شود)                                      (۰C) 1950 ساختار کریستالی                                                مکعبی (fcc)

 

روش سنتز

 

اکسید سدیم در اثر واکنش سدیم با هیدروکسید، پراکسید یا نیتریت سدیم تولید می شود:

 

۲NaOH + 2Na → ۲Na۲O + H۲

 

Na۲O۲ + ۲Na → ۲Na۲O

 

۲NaNO۲ + ۶Na → ۴Na۲O + N۲

 

بیشتر این واکنش ها اعم از هیدروکسید، پراکسید یا نیتریت، به فرایند کاهش ترکیبی توسط سدیم وابسته است. سوزاندن سدیم در هوا باعث تولید Na۲O و حدود ۲۰٪ پراکسید سدیم Na۲O۲ می شود:

 

 ۶Na + 2O۲ → ۲Na۲O + Na۲O۲

 

یک روش قابل دسترس تر برای تولید آن در آزمایشگاه، تجزیه نمک سدیم اسید اسکوربیک در دمای بیش از ۲۰۹ درجه سانتیگراد می باشد.

 

کاربردهای اکسید سدیم

 

صنعت شیشه

 

کاربردهای اکسید سدیم

 

سدیم اکسید یکی از اجزای اکثر شیشه ها است، اگرچه به شکل “سودا” (کربنات سدیم) اضافه می شود. به طور معمول، شیشه تولید شده حاوی حدود ۱۵٪ از این ماده، ۷۰٪ سیلیس (دی اکسید سیلیسیم) و ۹٪ آهک (اکسید کلسیم) می باشد.

 

کربنات سدیم “سودا” به عنوان ماده روان برای کاهش دمای ذوب شدن مخلوط سیلیس عمل می کند. شیشه سودا دمای ذوب بسیار کمتری نسبت به سیلیس خالص دارد و میزان کشش آن نیز کمی بیشتر است. این تغییرات به این دلیل به وجود می آیند که دی اکسید سیلیسیم و سودا واکنش داده و سیلیکات های سدیم با فرمول کلی Na۲[SiO۲]x[SiO۳] را تشکیل می دهند:

 

Na۲CO۳ → Na۲O + CO۲

Na۲O + SiO۲ → Na۲SiO۳

 

مقاله ای در سال ۱۹۹۹ میلادی با عنوان، تأثیر محتوای اکسید سدیم بر خواص شیشه بیواکتیو، و توسط محققان اروپایی مورد بررسی قرار گرفته است که شما عزیزان برای مطالعه متن کامل آن می توانید اینجا کلیک کنید.

 

سایر کاربردها

 

اکسید سدیم در صنعت سرامیک

 

اکسید سدیم یک منبع سدیم حرارتی بسیار نامحلول است که برای کاربردهای نوری و سرامیک نیز مناسب می باشد. ترکیبات اکسیدی رسانای برق نیستند، با این وجود، پودر این ماده با خلوص بالا (۹۹.۹۹۹٪)، اکسیدهای ساختاری خاص پروسکیت، کاربرد القایی الکترونیکی در کاتد سلول های سوختی اکسید جامد و سیستم های تولید اکسیژن دارد.

 

آنها ترکیباتی هستند که حداقل حاوی یک آنیون اکسیژن و یک کاتیون فلزی هستند. اکسیدها به طور معمول در محلول های آبی نامحلول هستند، بسیار پایدار می باشند و به همین دلیل در ساختارهای سرامیکی از  تولید کاسه های سفالی به کار می روند.

 

همچنین به علت داشتن ویژگی های گفته شده، در صنعت الکترونیک پیشرفته و در اجزای ساختاری با وزن سبک در هوا – فضا و کاربردهای الکتروشیمیایی مانند سلول های سوختی که رسانایی یونی دارند، مفید هستند. ترکیبات اکسید فلزی می توانند از طریق واکنش اسیدها و با عوامل احیا کننده قوی، در واکنش های اکسیداسیون شرکت کنند.

 

آیا سدیم اکسید سمی است؟

 

آیا سدیم اکسید سمی است؟

 

این ماده در آب محلول نیست، اما هنگام قرار گرفتن در معرض آب به شدت واکنش نشان می دهد و در این فرآیند ترکیب هیدروکسید سدیم تشکیل می گردد.

 

سدیم هیدروکسید می تواند بسیار خورنده باشد و باعث سوختگی هرگونه بافت انسانی شود. بنابراین، لازم است که با احتیاط از سدیم اکسید استفاده کرد و همچنین از آب دور نگه داشته شود و در محیط خشک نگهداری گردد.

 

 

 

جهت جستجوی محصولات شیمیایی اینجا جستجو کنید.

خرید مواد شیمیایی از این سایت تحت گارانتی دکتر شاهرضایی می باشد.