سرب 2 یدید

 

سرب (II) یدید یکی از نمک های سرب می باشد که در دمای اتاق، به شکل جامد بلوری بدون بو و زرد روشن است که با گرم شدن نارنجی و قرمز می شود، در گذشته به آن یدید plumbous می گفته اند.

 

این ترکیب در حال حاضر چند کاربرد تخصصی مانند تولید سلول های خورشیدی و اشعه ایکس و اشعه گاما دارد. تهیه این ماده یک نمایش سرگرم کننده و محبوب در آموزش شیمی برای آموزش مباحثی مانند واکنش های بارشی و استوکیومتری است. سرب (II) یدید در اثر نور در دمای متوسط بالا تجزیه می شود و این اثر در یک فرآیند عکاسی ثبت اختراع، استفاده شده است.

 

یدید سرب قبلاً به عنوان رنگدانه زرد در بعضی از رنگ ها استفاده می شده است و نام آن یدید زرد بود. با این حال، این کاربرد به دلیل سمی بودن و پایداری ضعیف تا حد زیادی متوقف شده است.

 

خواص و مشخصات شناسایی سرب (II) یدید

 

خواص  مشخصات
شکل فیزیکی                                                            پودر زرد روشن فرمول شیمیایی                                                                      PbI۲
دانسیته                                                                   (g/cm۳) ۶.۱۶ وزن مولکولی                                                          (g/mol)461.01
نقطه ذوب                                                                            (۰C)402 شماره (CAS No)                                                         ۱۰۱۰۱-۶۳-۰
حلالیت در آب (در ۲۰ درجه سانتیگراد)     (g/100ml) 0.0756 ساختار کریستالی                      رومبوهدرال، هگزاگونال (hP3)

 

تولید سرب (II) یدید

 

سرب یدید معمولاً از طریق واکنش بارشی بین یدید پتاسیم (KI) و Pb(NO۳)۲ در محلول آب سنتز می شود:

 

Pb(NO۳)۲ + ۲KI → PbI۲ + ۲KNO۳

 

در حالی که نیترات پتاسیم محلول است، یدید سرب در دمای اتاق تقریباً نامحلول است و بنابراین رسوب می کند. البته به جای آن می توان از نمک های محلول دیگر که حاوی سرب (II) و یدید است، به عنوان مثال استات سرب [II] و یدید سدیم نیز استفاده کرد.

 

این ترکیب همچنین می تواند با واکنش بخار ید با سرب مذاب بین ۵۰۰ تا ۷۰۰ درجه سانتیگراد سنتز شود. یک لایه نازک از سرب (II) یدید همچنین می تواند با رسوب یک لایه از سولفید سرب PbS و قرار گرفتن در معرض بخار ید، از طریق واکنش زیر تهیه شود:

 

PbS + I۲ → PbI۲ + S

 

سپس گوگرد با دی متیل سولفوکسید شسته می شود.

 

ساختار سرب یدید

 

ساختار سرب یدید

 

همانطور که توسط پراش اشعه ایکس تعیین می شود، در درجه اول یک سیستم بسته بندی شده شش ضلعی، همان هگزاگونال است که به طور متناوب بین لایه ها، اتم های سرب و اتم های یدید، با پیوندهای یونی زیادی وجود دارد.

 

فعل و انفعالات ضعیف واندر والسی بین لایه های یدید سرب مشاهده شده است. ماده جامد همچنین می تواند یک ساختار رومبوهدرال داشته باشد.

 

طیف های رامان و GC-MS سرب (II) یدید

 

طیف های رامان و GC-MS سرب (II) یدید

 

کاربردهای سرب (II) یدید،

 

یدید سرب به عنوان ماده اولیه ای در ساخت سلول های خورشیدی بسیار کارآمد است. به طور معمول، حل شدن مقداری از سرب یدید در یک حلال آلی، مانند دی متیل فرم آمید یا دی متیل سولفوکسید، با پوشش چرخشی، بر روی یک لایه دی اکسید تیتانیوم اعمال می شود.

 

سپس این لایه با محلول متیل آمونیوم یدید تصفیه می شود و آنیل، آن را به یدید سرب متیل آمونیوم با ساختار پروسکیت تبدیل می شود و واکنش رنگ فیلم را از زرد به قهوه ای روشن تغییر می دهد.

 

سرب (II) یدید همچنین به دلیل داشتن بندگپ بزرگ آن که باعث  می شود به عنوان آشکارساز فوتون پرانرژی برای اشعه گاما و اشعه X استفاده شود.

 

یدید سرب که قبلاً به عنوان رنگدانه با نام “زرد ید” استفاده می شده است، با این حال، به دلیل سمیت و بی ثباتی ترکیب، دیگر از آن استفاده نمی شود. هنوز هم ممکن است در هنر برای برنز و در کاشی های موزاییکی طلا مانند نیز استفاده شود.

 

تکنیک های متداول توصیف مواد مانند میکروسکوپ الکترونی می تواند به نمونه های یدید سرب (II) آسیب برساند. لایه های نازک یدید سرب (II) در هوای محیط ناپایدار هستند. اکسیژن هوای محیط یدید را به ید اولیه اکسید می کند:

 

↑ ۲PbI۲ + O۲ → ۲PbO + 2I۲

 

سمیت

 

سمیت یدید سرب 2

 

یدید سرب برای سلامتی انسان بسیار سمی است. بلع این ترکیب شیمیایی، منجر به عواقب حاد و مزمن بسیاری از ویژگی های مسمومیت با سرب خواهد شد.

 

مشخص شده است که یدید سرب یک ماده سرطان زا در حیوانات است که همین مورد در انسان نیز صادق است. استنشاق یدید سرب بسیار خطرناک است و هنگام استفاده از پودرهای یدید سرب لازم است که از دستگاه تنفس مناسب استفاده شود.

 

 

منابع:

۱) www.en.wikipedia.org

۲) www.pubchem.ncbi.nlm.nih.gov

 

جهت جستجوی این محصول اینجا جستجو کنید.

خرید محصولات از این سایت تحت گارانتی دکتر شاهرضایی می باشد.